درد شانه صبحگاهی: دلایل رایج و روش‌های درمان موثر
علی باقری
۲۲ شهریور ۱۴۰۲
۲۲ شهریور ۱۴۰۲ - ۰۶:۰۱
درد شانه پس از بیدار شدن از خواب عارضه‌ای شایع است که بسیاری از افراد در طول زندگی با آن روبرو می‌شوند. این درد می‌تواند از حالت خفیف تا شدید متفاوت باشد و دامنه حرکتی شانه را محدود کند. شانه‌درد در هر سنی ممکن است بروز کند و معمولا ناشی از آسیب‌دیدگی، استفاده بیش از حد یا تغییرات تخریبی در مفصل است.
دلایل اصلی درد شانه پس از خواب
وضعیت نامناسب بدنی در زمان خواب
خوابیدن در وضعیت نامناسب فشار زیادی بر مفصل شانه و عضلات مجاور وارد می‌کند. خوابیدن به پهلو باعث می‌شود وزن بدن بر روی یک شانه قرار گیرد و منجر به فشرده شدن مفصل، الت‌هاب تاندون‌ها و کیسه‌های بورس شود. قرار دادن دست زیر بدن یا سر نیز می‌تواند مفصل شانه را فشرده کند. همچنین خمیدگی شانه‌ها به جلو یا عقب در طول خواب، کشیدگی عضلات شانه، گردن و کمر را به دنبال دارد.
فشردگی عصب
فشردگی عصب در ناحیه شانه می‌تواند باعث درد، بی‌حسی و احساس گزگز شود. این درد معمولا در صبح پس از بیدار شدن تشدید می‌یابد، زیرا عصب در طول شب فشرده شده و برای آزاد شدن به زمان نیاز دارد. دلایل رایج شامل حرکات مکرر، حالت بدنی نامناسب و آسیب‌دیدگی‌هاست.
آسیب روتاتور کاف
روتاتور کاف گروه‌ی از عضلات و تاندون‌هاست که استخوان کتف را به بازو متصل کرده و ثبات مفصل را حفظ می‌کند. آسیب به این بافت‌ها یکی از دلایل شایع درد شانه صبحگاهی است. در طول خواب، شانه ممکن است در وضعیتی قرار گیرد که بر روتاتور کاف آسیب‌دیده فشار وارد کند.
شانه یخ‌زده
شانه یخ‌زده باعث خشکی، سفتی و درد مفصل می‌شود و بیش‌تر در سنین ۴۰ تا ۶۰ سالگی و در زنان رایج است. عدم حرکت مفصل در طول شب باعث تشدید درد و سفتی صبحگاهی می‌شود.
الت‌هاب مفصل
آرتروز (ساییدگی غضروف) و آرتریت روماتوئید (بیماری خودایمنی) دو نوع اصلی الت‌هاب مفصل شانه هستند. در آرتروز، ساییدگی غضروف باعث تماس استخوان‌ها می‌شود و در صبح درد و خشکی ایجاد می‌کند. آرتریت روماتوئید نیز با ورم، درد و سفتی همراه است که در اثر عدم تحرک شبانه تشدید می‌یابد.
بورسیت و پارگی لابروم
الت‌هاب بورس‌ها (کیسه‌های حاوی مایع محافظت‌کننده مفصل) و پارگی لابروم (غضروف حلقه‌ای حفره مفصل) نیز از دلایل درد شانه پس از خواب هستند. این عوارض می‌توانند ناشی از آسیب ناگ‌هانی، حرکات مکرر یا تغییرات تخریبی تدریجی باشند.
روش‌های درمان درد شانه صبحگاهی
دارو و فیزیو‌تراپی
دارو‌های ضد‌الت‌هاب و مسکن بدون نسخه (مانند ایبوپروفن و استامینوفن) برای کاهش درد و الت‌هاب مفید هستند. در موارد شدید‌تر، پزشک دارو‌های قوی‌تر تجویز می‌کند. فیزیو‌تراپی با تمرینات دامنه حرکتی (غیر‌فعال و فعال) و تمرینات تقویتی با کش ورزشی یا وزنه، انعطاف‌پذیری و قدرت عضلات را بهبود می‌بخشد.
درمان‌های تکمیلی و بینابینی
منوال تراپی (ماساژ بافت نرم و موبیلایزاسیون مفصل)، اول‌تراسوند درمانی، تحریک الک‌تریکی، طب سوزنی و ماساژ درمانی از روش‌های موثر برای کاهش کشیدگی، بهبود جریان خون و تسکین درد هستند. استفاده از نوار‌های درمانی (تیپینگ) نیز ثبات مفصل را حفظ کرده و درد را کاهش می‌دهد.
تزریق و جراحی
در موارد مقاوم در برابر درمان‌های محافظه‌کارانه، تزریق کورتیکواس‌تروئید برای کاهش الت‌هاب توصیه می‌شود. جراحی زمانی مد نظر قرار می‌گیرد که سایر روش‌ها در بهبود درد شدید موثر نباشند، مانند ترمیم پارگی روتاتور کاف یا لابروم.
مراقبت‌های خانگی و پیشگیری
استراحت، استفاده از یخ، کاهش وزن، اصلاح پوسچر و خودداری از حرکات مکرر بالا بردن دست در پیشگیری از تشدید عارضه و بروز مجدد آسیب موثر هستند.
