چهارراهی در هشتمین جشنواره مستند: ظرفیت‌های بکر مناطق دور از پایتخت برای مستندسازی بی‌نظیر است
علی باقری
۵ مهر ۱۴۰۳
۵ مهر ۱۴۰۳ - ۱۴:۳۲
امیررضا چهارراهی، از مستندسازان نام‌آشنای سرزمین که تمرکز مهمی از کار خود را بر ساخت مستند‌های حیات وحش گذاشته، سال گذشته با مجموعه هشت‌قسمتی حیات وحش شمال شرق در جشنواره تلویزیونی مستند حضور داشت و امسال با یک فیلم مستند بلند به این رویداد بازگشته است.
او درباره مستند جدیدش توضیح داد این اثر که در هشتمین جشنواره تلویزیونی مستند شرکت می‌کند، خلاصه‌ای از سریال هشت‌قسمتی هم‌نام است. این مستند ۶۳ دقیقه‌ای روایتی متفاوت دارد و با حذف حضور انسانی، با یک خط داستانی متمرکز بر زندگی پلنگ در شمال شرق ایران پیش می‌رود. در این فیلم تنها حیات وحش و گونه‌های مرتبط با پلنگ نظیر گرگ‌ها، کفتار‌ها و شغال‌ها دیده می‌شوند و بخشی از هرم غذایی، وابستگی‌ها و سبک زندگی این حیوان به تصویر کشیده شده است.
چهارراهی با اشاره به تصویربرداری در پهنه کپه‌داغ گفت برخلاف تصور عموم که شمال شرق ایران تنها خشک و کویری است، این منطقه پهنه وسیعی از کپه‌داغ و رشته‌کوه هزارمسجد را در بر می‌گیرد که به کشور‌های همسایه ترکمنستان و افغانستان نیز ادامه دارد و بخش مهمی از آن در ایران قرار دارد. پارک ملی تندوره نیز به عنوان یکی از پرتنوع‌ترین پارک‌های ملی از نظر تنوع زیستی در این بخش از کشور واقع شده و مستند حیات وحش شمال شرق در این مساحت گسترده فیلمبرداری شده و روایتی از تنوع زیستی با تمرکز بر پلنگ ارائه می‌دهد.
وی خاطرنشان کرد پارک ملی تندوره بهشت پلنگ ایرانی نامیده می‌شود، چرا که بر اساس برآورد‌های رسمی ۴۳ پلنگ قلاده‌دار در مساحتی ۳۷ هزار هکتاری زندگی می‌کنند و او معتقد است تا ۶۰ پلنگ در این منطقه وجود دارد. در ساخت این مستند یک اتفاق مهم رخ داد برای اولین بار با پشتیبانی هلی‌شات از پلنگ‌های این منطقه فیلمبرداری شد که باعث ثبت تصاویر باکیفیت و فرا‌وان از حیات وحش شد.
در مورد جشنواره تلویزیونی مستند، چهارراهی اظهار داشت ساخت مجموعه‌ای درباره حیات وحش تندوره بهانه‌ای شد تا از شبکه مستند پخش داشته باشد و انگیزه زیادی برای ادامه تولید سریال‌های حیات وحش در این شبکه مشاهده کرد. اگرچه دوری از صدا و سیما می‌تواند علت کاهش آثار مستدسازان شهرستانی در تلویزیون باشد، اما خوشحالم که در چند سال اخیر این اتفاق رخ نداده است. جشنواره تلویزیونی مستند نیز در ۳-۴ سال اخیر رشد چشمگیری داشته که نشان‌دهنده موفقیت آن است.
او افزود با توجه به مخاطبان گسترده تلویزیون، این جشنواره می‌تواند به یکی از بزرگ‌ترین رویداد‌های ملی در حوزه مستند تبدیل شود، زیرا مخاطبان از سراسر کشور به آثار امتیاز می‌دهند و خود را شریک جشنواره می‌دانند. نکته مهم این است که جشنواره عموم مردم را به تماشای مستند دعوت می‌کند و فضایی فراهم آورده تا هم مردم و هم متخصصان آثار را ارزیابی و قضاوت کنند.
چهارراهی درباره حضور مستندسازان شهرستانی گفت رویکرد شبکه مستند جذب این مستندسازان است و این اتفاق در تمام ژانر‌های مستند دیده می‌شود. هرچه لوکیشن مستند دور‌تر از مرکز و پایتخت باشد، خروجی فیلم دلنشین‌تر خواهد بود، زیرا تصاویر و مکان‌های جدید‌تر و بکر‌تری را به مخاطب معرفی می‌کند. به همین دلیل توجه به مستندسازان شهرستانی بسیار مهم است و به نظر من جشنواره تلویزیونی در این عرصه گامی خوب برداشته است.
