مرگ مشکوک صدها فک خزری در سواحل قزاقستان؛ تحقیقات برای شناسایی علت آغاز شده
علی باقری
۱ آذر ۱۴۰۳
۱ آذر ۱۴۰۳ - ۰۶:۲۶
به گزارش خبرخوان، همزمان با آغاز نشست کاپ ۲۹ در شهر باکو پایتخت جمهوری آذربایجان، یک فاجعه زیست‌محیطی در ساحل شرقی دریای خزر در قزاقستان در حال وقوع است که صدها لاشه فک به ساحل رسیده‌اند.
تا کنون بیش از ۸۲۵ لاشه فک شمارش شده است. مقامات قزاقستان نمونه‌هایی از این لاشه‌ها را برای آزمایش به آزمایشگاه‌های تخصصی فرستاده‌اند، اما علت دقیق مرگ و میر این حیوانات تا به امروز آشکار نشده است.
به گفته آسل بایموکانوا، متخصص مؤسسه هیدروبیولوژی و اکولوژی، لاشه‌های بازدیدشده نشان می‌دهد که این فک‌ها تغذیه مناسبی داشته‌اند و بیش از نیمی از فک‌های ماده باردار بوده‌اند. وی در اینستاگرام نوشت این امر مشخص می‌کند که آن‌ها پیش از مرگ جوان و سالم بوده‌اند. مرگ این حیوانات به‌وضوح ناگ‌هانی و غیر‌طبیعی است.
فک‌های خزر هر پاییز برای تولیدمثل به قسمت شمالی دریای خزر مهاجرت می‌کنند و این مرگ‌ها دقیقا در این دوره تمرکز جمعیت در آب‌های شمالی رخ داده است. برآورد مقامات قزاقستان از جمعیت کلی فک‌های خزر نزدیک به ۳۰۰ هزار عدد است، اما به گفته آسل تاسماگامبتوا، بنیان‌گذار مؤسسه تحقیقاتی محیط‌زیست آسیای مرکزی، تعداد واقعی ممکن است کمتر از ۱۰۰ هزار عدد باشد.
مقامات محیط‌زیست اظهار کرده‌اند که بازدید‌های اولیه برای آشکار کردن علت این مرگ و میر ممکن است ماه‌ها به طول انجامد. نمونه‌برداری‌های آب در مناطقی که لاشه‌های فک‌ها تجمع داشته‌اند، هیچ انحراف غیر‌معمولی را نشان نداده است.
یکی از فرضیات مطرح شده این است که این فک‌ها در تور‌های ماهیگیری صیادان غیر‌مجاز دچار شده‌اند. به گفته آندری روتسکوی، کارشناس بازرسی شیلات منطقه، آثار بریدگی و رد تور بر روی برخی لاشه‌ها مشاهده شده است. او به رسانه‌ها گفت برخی از فک‌ها قطعا به همین علت جان خود را از دست داده‌اند. او افزود که صیادان با قایق‌های موتوری قوی چالشی جدی برای بازرسان و مسئولان اجرایی تشکیل داده‌اند.
این دومین بار است که طی دو سال گذشته، مرگ و میر گسترده فک‌های خزر به شکلی اسرار‌آمیز رخ می‌دهد. در نوامبر ۲۰۲۲، بیش از ۱۷۰ لاشه در سواحل قزاقستان و یک ماه بعد نزدیک به ۲۵۰۰ لاشه در قلمرو روسیه کشف شد. در سال ۲۰۲۳، مقامات قزاقستان اعلام کردند که عفونت‌های ویروسی عامل مرگ فک‌ها بوده و سیستم ایمنی آن‌ها به علت آلودگی صدمه دیده است. از نظر دیگر، مقامات روس مرگ و میر گسترده را به عوامل طبیعی و مسمومیت ناشی از گاز‌های منتشرشده از بستر دریا نسبت دادند.
