جمعه ۱۵ آبان ۱۴۰۵
سلامتی

پاسخ به پرسشهای رایج درباره سرطان: از جهش ژنتیکی تا پیشگیری و درمانهای نوین

آواتار از  علی باقریعلی باقری ۱۴ بهمن ۱۴۰۳ ۱۴ بهمن ۱۴۰۳ - ۰۸:۳۸
پاسخ به پرسشهای رایج درباره سرطان: از جهش ژنتیکی تا پیشگیری و درمانهای نوین

پاسخ به پرسشهای رایج درباره سرطان از جهش ژنتیکی تا پیشگیری و درمانهای نوین, به گزارش خبرخوان، روزنامه شرق با استناد به مطلبی از نیویورک تایمز، پاسخهای متخصصان و پزشکان به سوالات متداول درباره سرطان را منتشر کرده است. اگرچه زمانهاست که دانشمندان در جستجوی ریشههای دقیق بروز سرطان و راههای پیشگیری از آن هستند، اما گامهای بزرگی در درک و درمان این بیماری برداشته شده است.

در ادامه به بررسی مهمترین این پرسشها و پاسخهای علمی میپردازیم. چرا همه جهشهای ژنتیکی به سرطان منجر نمیشوند؟ دانشمندان پیشتر معتقد بودند جهشهای ژنتیکی تنها بنیانگذار سرطاناند؛ اگرچه این جهشها نقش حیاتی دارند، اما توضیح کامل تومورها نیستند.

اکنون مشخص شده که تغییرات اپیژنتیکی — یعنی نحوه فعال یا غیرفعال شدن ژنها بدون تغییر توالی DNA — نقش بسیار مهمی در سرطانی شدن سلولها ایفا میکنند. عوامل احتمالی ایجاد این تغییرات شامل افزایش سن، رژیم غذایی، عواملی محیطی و التهاب مزمن میباشند. آیا آلودگی هوا و میکروپلاستیکها عامل سرطان هستند؟ مواد شیمیایی نظیر آزبست، رادون و دود سیگار از قبل به عنوان سرطانزا شناخته شدهاند.

در سالهای اخیر، تحقیقات نوظهور بر خطرات احتمالی آلودگی هوا، میکروپلاستیکها و مواد پر و پلیفلوروآلکیل (PFAS) تمرکز داشتهاند.

قویترین شواهد مربوط به آلودگی است؛ ذرات معلق در هوا خطر سرطان ریه و سینه را افزایش میدهند و میزان و مدت تعرض در این بستر تعیینکننده است. رابطه التهاب با شکلگیری تومور روبرت واینبرگ، استاد زیستشناسی در MIT، بیان میکند که مواد شیمیایی محیطی احتمالاً با تحریک التهاب — نه آسیب مستقیم به DNA — خطر سرطان را بالا میبرند.

را بیدار کرده و تشکیل تومور را تسریع نماید. تومورها چگونه قدرت رشد نامحدود پیدا میکنند؟

تومورها تنها انبوهی از سلولهای غیرطبیعی نیستند، بافتهای پیچیدهای هستند که از سلولهای سرطانی و سلولهای طبیعی (بهویژه سلولهای ایمنی) تشکیل شدهاند. سلولهای سرطانی از قابلیتهای ترمیمی سلولهای طبیعی سوءاستفاده کرده و رشد نامحدود را ادامه میدهند. تومورها در واقع زخمهایی هستند که بهبود نمییابند.

تحقیقات جدید نشان میدهد سلولهای مرده در قلب تومور محیطی را فراهم میآورند که گسترش تومور را آسان میکند و سلولهای ایمنی میتوانند با انتقال محتوای خود، تومور را تهاجمیتر سازند. چه عواملی در کنترل ما برای پیشگیری از سرطان است؟ اگرچه بسیاری از سرطانها به دلایلی خارج از اراده انسان شکل میگیرند، پیشگیری میتواند تأثیرگذار باشد.

اپیدمیولوگها برآورد میکنند حدود ۴۰ درصد از موارد سرطان و مرگومیر ناشی از آن به عوامل خطر قابل پیشگیری مربوط میشود. مهمترین این عوامل عبارتند از سیگار، تعرض بیش از حد آفتاب، مصرف الکل و اضافهوزن بدنی. رویکردهای نوین در درمان سرطان درمان سرطان در چند دهه گذشته از حالت حدس و گمان خارج شده است.

اکنون آنکولوژیستها با درک بهتر نقش سیستم ایمنی، میتوانند تشخیص دهند کدام بیمار از شیمیدرمانی و کدام از درمانهای هدفمند (مانند داروهایی که پروتئینهای معیوب خاص را هدف میگیرند) منفعت بیشتری میبرد. آیا سرطان قابل درمان کامل است؟ پزشکان تاریخچهای از قول دادن درمان قطعی ندارند، اما پیشرفتهای اخیر نظیر پیوند سلولهای بنیادی و درمان سلولی، امیدهای جدیدی فراهم آوردهاند.

نرخ مرگومیر ناشی از سرطان در ۳۰ سال اخیر کاهش یافته است. داروهای جدید با هدف قرار دادن ژنهای عامل سرطان، درمان را ممکن ساختهاند. برخی سرطانهایی که پیشتر حکم اعدام محسوب میشدند، اکنون به عنوان بیماریهای مزمن و قابل کنترل — مشابه دیابت — مدیریت میگردند.

اخبار مرتبط