خطرات جدی سیگار برای مادر و جنین از زایمان زودرس تا اختلالات رشد مغزی, مصرف دخانیات در دوران بارداری یکی از مهمترین عوامل پیشگیریپذیر خطرناک برای سلامت مادر و جنین محسوب میشود. بر اساس گزارشهای علمی، سموم موجود در سیگار میتوانند عوارض غیرقابلجبرانی بر روی رشد و توسعۀ جنین بگذارند که برخی از آنها تا سنین بلوغ و بزرگسالی ادامه خواهند داشت.
خطرات جفت و احتمال افزایش خونریزی دکتر دادگر، دانشیار گروه زنان و زایمان دانشگاه علوم پزشکی مشهد، اشاره کرده است که در مادران مصرفکننده دخانیات، احتمال جفت سرراهی به شدت افزایش مییابد.
جداسازی جفت میتواند منجر به کاهش ضربان قلب جنین، خونریزیهای خطرناک و حتی مرگ جنین در رحم شود. زایمان زودرس، عفونت و کموزنی نوزاد تحقیقات نشان میدهد مادران سیگرباز بیشتر دچار زایمان زودرس (قبل از هفته سیوهفتم)، پارهشدن زودرس کیسه آب و انقباضات رحمی پیش از موعد میشوند. پارهشدن کیسه آب راه را برای عفونتهای بالارونده به سمت رحم باز میکند که سلامت جنین را به خطر میاندازد.
و احتمال تولد نوزادان درشت (مکروزومیا) دوچندان میشود.
ناهنجاریهای خلقی و اختلالات عضوهای حیاتی مصرف دخانیات توسط مادر میتواند زمینهساز ناهنجاریهای ساختاری جدی در جنین شود. از مهمترین این اختلالات میتوان به بیماریهای قلبی مادرزادی، شکاف کام و لب، و اختلالات دستگاه گوارشی مانند انسداد مقعد (آنوس امپرات) و گاستروشیسیس (بازبودن دیواره شکم) اشاره کرد.
تاری خطرات دخانیات تنها محدود به دوران نوزادی نیست.
فلوشیپ پریناتولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد تأکید کرده که کودکان مادران سیگرباز در آینده بیشتر دچار اختلالات یادگیری، نقصهای شناختی، اختلال نقص توجه با بیشفعالی (ADHD) و مشکلات رفتاری میشوند. این عوارض بار روانی و اجتماعی سنگینی بر دوش خانوادهها و جامعه میگذارند.
عوارض قابل کنترل و غیرقابلجبران به گزارش وزارت بهداشت، بخشی از عوارض مصرف دخانیات نظیر زایمان زودرس و مسمومیتهای بارداری (پریاکلامپسی) با قطع مصرف و درمان بهموقع قابل کنترل و بهبود هستند. با این حال، ناهنجاریهای خلقی و آسیبهای عصبی-تطبیقی که در دوران جنینی رخ دادهاند، اغلب غیرقابلجبران هستند و هیچ درمان جراحی یا دارویی نمیتواند آنها را به طور کامل از بین ببرد.
بنابراین، پیشگیری و ترک کامل دخانیات قبل یا در اوایل بارداری، تنها راه تضمین سلامت جنین است.
